با درود
متن زیر به نقل از روزنامه ایران است
از زندگي Øلاج
 |
نام كتاب: چهارمتن از زندگي Øلاج‎/ نويسنده: لويي ماسينيون ‎/ ترجمه Ùˆ تدوين : قاسم ميرآخوري‎/ نشر يادآوران، چاپ اول ØŒ ارديبهشت Û±Û³Û·Û¹ ØŒ قيمت Û±Û³ÛµÛ° تومان
Û±Ù€ از زندگي Øلاج
Øقيقت اين است كه آنچه به عنوان زندگي Øلاج در ادبيات عرÙاني ما بيان شده است، در دوره هاي مختل٠ادبيات ايران تÙاوتهاي چشمگيري دارد. زندگي Øلاج آنطور كه در آثار هم عصران خود او بيان شده است پر است از خوارق عادات Ùˆ در كنار آن شخصيتي كه همواره از مرگ مي هراسد Ùˆ بخاطر اين ترس همواره در سÙر است. بعداز بازداشت، تمامي ØرÙهاي خود را انكارمي كند Ùˆ در Øالي كه از ترس تعادل خود را از دست داده است اعدام مي شود. شاگردان او كه سالها در برابرش نماز مي خواندند Ùˆ به او سجده مي كردند Ùˆ مدÙوع Ùˆ پيشاب او را به عنوان دارو Ùˆ غذايي كه باعث تعالي Ø±ÙˆØ Ù…ÙŠ شود استعمال مي كردند بعد از مرگ او به خانه هاي مسكوني بغداد Øمله ور مي شوند وآنها را در آتش مي سوزانند. در عين Øال روايتهاي اين دوران توجيهي براي كارهاي غريب Øلاج نمي يابند Ùˆ در عبادت بيش از Øد او نيز شكي باقي نمي گذارند Ùˆ شايد عدم قدرت مصنÙان Ùˆ تذكره نويسان آن دوران است كه زندگي Øلاج را تا اين Øد عجيب Ùˆ بعيد مي نماياند Ùˆ باعث شكل گيري شخصيتي اسطوره اي در ادبيات ما مي شود در نهايت مي توان Ú¯Ùت كه ضع٠مؤلÙان در زمان زندگي Øلاج شخصيت او را متناقض Ùˆ عجيب ساخته است كه به هر Øال نشان از عدم شناخت صØÙŠØ Ø§Ùˆ دارد وباعث مي شود متون اين دوره چندان قابل توجه ارزشگذارانه نباشد. اما در طول قرنهاي بعد Øلاج بعداز مشروØÙŠ كه روزبهان بقلي شيرازي، سنايي، عطار Ùˆ... بركارها وسخنان او نوشتند بدل به شخصيتي ممتاز Ùˆ برجسته شد اما شخصيتي كه در واقع نمي توان بر صادقانه بودن پرداخت آن تكيه كرد.
نهايتاً شايد تنها راه شناختن وي بررسي چند متن ازدوره هاي زماني مختل٠باشد. متوني كه بيشتر سعي در روايت زندگي او دارند Ùˆ نه پرداخت اسطوره ÙŠ Øلاج.
اين بررسي در مجموعه متوني كه به عنوان چهارمتن از زندگي Øلاج توسط انتشارات يادآوران به چاپ رسيده است به راØتي امكان پذيراست.
۲ ـ چهارمتن
اين متون كه تا به Øال به زبان Ùارسي منتشر نشده بودند عبارتند از:
مقتل الØلاج نوشته ÙŠ ابن زنجي اين كتاب از گزارش نويس دربار بغداد Ùˆ پسركاتب Ù…Øاكمه ÙŠ Øلاج ابوالقاسم اسماعيل بن ابي عبدالله Ù…Øمد زنجي به جاي مانده است Ùˆ در Ùاصله ÙŠ بسيار كمي از مرگ Øلاج نوشته شده است Ùˆ شايد بتوان آن را مستندترين سند درباره ÙŠ زندگي ØŒ Ù…Øاكمه واعدام Øلاج دانست.
بخشهاي تاريخ صوÙيه نوشته ÙŠ Ù…Øمدبن Øسين Ù…Øمد؛ ابوعبدالرØمن ازدي مشهور به عبدالرØمن سلمي كه مورخي معتبر است كه چند سال پس از قتل Øلاج به دنيا آمده است Ùˆ خود او در تصو٠چهره اي شناخته شده اي است Ùˆ مي توان او را بزرگترين شناسنده Ùرقه ÙŠ ملاقيه دانست . متون تأليÙÙŠ او غالباً بدون داوري Ùˆ تنها بازگويي زندگي Øلاج است آنطور كه در زمان او معرو٠بوده است.
متن سوم بداية Øال الØلاج Ùˆ نهايته نوشته ÙŠ ابومØمدبن عبدالله؛ معرو٠به ابن باكويه ÙŠ شيرازي است. او كه مصاØب ابوسعيد ابوالخير Ùˆ ابوالقاسم قشيري بود اين كتاب را تقريباً يك قرن پس از اعدام Øلاج نوشته است Ùˆ شخصيت او را به صورتي نيمه اسطوره اي نمايانده است كه به خوبي نشانگر تØول نظرات درباره ÙŠ Øلاج است.
Ùˆ متن چهارم متني است كه در آن Øلاج به كلي به صورت اسطوره اي مقدس درآمده است. نويسنده به درستي شناخته شده نيست اما به اØتمال قوي علي بن انجب الساعي است كه در قرن Ù‡Ùتم Ùˆ نزديك به سيصدوپنجاه سال پس از Øلاج مي زيسته است. نام كتاب اخبارالØلاج است Ùˆ تأثير روزبهان در آن به خوبي پيداست.
۳ـ لويي ماسينيون
طبيعي است كه ماسينيون نه دقت هلموت ريتر، نه تÙكر باز برتلس Ùˆ نه هوش هنري كربن را به كار مي برد Ùˆ از اين نظر مستشرقان هم زمان او از وي بالاتر بودند اما نكته اي كه كار ماسينيون را پرارزش مي كند نمايه بندي موضوعي اوست، ماسينيون به جاي انتخاب نويسنده اي خاص برروي مطلبي خاص تØقيق كرده است مطلبي كه نه امكان تصØÙŠØ ÙƒØ§Ù…Ù„ متون مربوط به آن وجود دارد Ùˆ نه قابل چشم پوشي است .به اين دليل ماسينيون با مطالعه ÙŠ تعداد زيادي از كتب تذكره Ùˆ رسائل عرÙاني Ùˆ دنبال كردن رد ØرÙهاي آنها به چهار متن رسيده است كه هركدام از آنها را بند بند از كتب مختل٠جمع آوري كرده است Ùˆ با نام چهارمتن از زندگي Øلاج تدوين كرده است اين متون عربي هستند Ùˆ تا پيش از همت انتشارات يادآوران به Ùارسي منتشر نشده بودند. ماسينيون با ذكر منابع Ùˆ آوردن روايتهاي مختل٠در يك واقعه دست Ù…Øققان را بازگذاشته است اما…
۴ـ ترجمه و تدوين قاسم ميرآخوري
ترجمه Ùˆ تدوين آقاي ميرآخوري به راستي خالي از اشتباه نيست. ترجمه اي نه چندان دقيق Ùˆ نه چندان يك دست، آن هم از متوني كه بسياري از آنها پيشتر توسط مترجمان قابلي چون بيژن الهي برگردانده شده بود. عدم دقت در پرداخت زباني Ùˆ Øتي در مواردي اشتباه در ترجمه نشانگر كم عنايتي آقاي ميرآخوري در امر ترجمه ÙŠ كتاب است. تدوين كتاب نيز به صورتي است كه خواننده به درستي متوجه بخش بنديها Ùˆ مآخذ نمي شود Ùˆ پاورقي هاي ضعي٠كتاب Ùˆ عدم ترتيب آنها نيز باعث شده اند تا كتاب از Øالت مجموعه اي تØقيقي درآيد Ùˆ در عين Øال نتواند به كارهايي چون آثار جعÙر مدرس صادقي نيز نزديك شود. آثاري كه در آنها دقت Ùˆ صداقت كنار گذاشته مي شوند اما در نهايت به صورت آثاري همه Ùهم Ùˆ مرتب به قصد جذب مخاطب درمي آيند. متأسÙانه كتاب چهار متن… با زباني چندگانه به اين مقصود نيز نزديك نمي شود.
نكته ÙŠ ديگر مقدمه ÙŠ كوتاه كتاب است كه با جبهه گيري سÙت Ùˆ سخت Ùˆ بستن راه تأويل برخواننده مقاصد آقاي ماسينيون را نيز مختل مي كند مقدمه اي كه در آن با ساده سازي Øلاج را به عيسي (ع) تشبيه شده است Ùˆ مخالÙان وي كه بعضاً از عارÙان Ùˆ يا Ùقهاي بزرگ آن دوران بودند به راØتي Øرامي ناميده شده اند؛ اما…
Øلاج: «برخي از مردم به ÙƒÙر من گواهي مي دهند Ùˆ برخي به ولايت من، آنان كه به ÙƒÙر من گواهي مي دهند نزد من Ùˆ خدا گرامي ترند از آناني كه به ولايت من اذعان دارند» (چهارمتن از زندگي Øلاج صص Û±ÛµÛ´Ù€Û±ÛµÛµ).
سيد مهدي يوسÙÙŠ
Û±Ù€ از زندگي Øلاج
Øقيقت اين است كه آنچه به عنوان زندگي Øلاج در ادبيات عرÙاني ما بيان شده است، در دوره هاي مختل٠ادبيات ايران تÙاوتهاي چشمگيري دارد. زندگي Øلاج آنطور كه در آثار هم عصران خود او بيان شده است پر است از خوارق عادات Ùˆ در كنار آن شخصيتي كه همواره از مرگ مي هراسد Ùˆ بخاطر اين ترس همواره در سÙر است. بعداز بازداشت، تمامي ØرÙهاي خود را انكارمي كند Ùˆ در Øالي كه از ترس تعادل خود را از دست داده است اعدام مي شود. شاگردان او كه سالها در برابرش نماز مي خواندند Ùˆ به او سجده مي كردند Ùˆ مدÙوع Ùˆ پيشاب او را به عنوان دارو Ùˆ غذايي كه باعث تعالي Ø±ÙˆØ Ù…ÙŠ شود استعمال مي كردند بعد از مرگ او به خانه هاي مسكوني بغداد Øمله ور مي شوند وآنها را در آتش مي سوزانند. در عين Øال روايتهاي اين دوران توجيهي براي كارهاي غريب Øلاج نمي يابند Ùˆ در عبادت بيش از Øد او نيز شكي باقي نمي گذارند Ùˆ شايد عدم قدرت مصنÙان Ùˆ تذكره نويسان آن دوران است كه زندگي Øلاج را تا اين Øد عجيب Ùˆ بعيد مي نماياند Ùˆ باعث شكل گيري شخصيتي اسطوره اي در ادبيات ما مي شود در نهايت مي توان Ú¯Ùت كه ضع٠مؤلÙان در زمان زندگي Øلاج شخصيت او را متناقض Ùˆ عجيب ساخته است كه به هر Øال نشان از عدم شناخت صØÙŠØ Ø§Ùˆ دارد وباعث مي شود متون اين دوره چندان قابل توجه ارزشگذارانه نباشد. اما در طول قرنهاي بعد Øلاج بعداز مشروØÙŠ كه روزبهان بقلي شيرازي، سنايي، عطار Ùˆ... بركارها وسخنان او نوشتند بدل به شخصيتي ممتاز Ùˆ برجسته شد اما شخصيتي كه در واقع نمي توان بر صادقانه بودن پرداخت آن تكيه كرد.
نهايتاً شايد تنها راه شناختن وي بررسي چند متن ازدوره هاي زماني مختل٠باشد. متوني كه بيشتر سعي در روايت زندگي او دارند Ùˆ نه پرداخت اسطوره ÙŠ Øلاج.
اين بررسي در مجموعه متوني كه به عنوان چهارمتن از زندگي Øلاج توسط انتشارات يادآوران به چاپ رسيده است به راØتي امكان پذيراست.
۲ ـ چهارمتن
اين متون كه تا به Øال به زبان Ùارسي منتشر نشده بودند عبارتند از:
مقتل الØلاج نوشته ÙŠ ابن زنجي اين كتاب از گزارش نويس دربار بغداد Ùˆ پسركاتب Ù…Øاكمه ÙŠ Øلاج ابوالقاسم اسماعيل بن ابي عبدالله Ù…Øمد زنجي به جاي مانده است Ùˆ در Ùاصله ÙŠ بسيار كمي از مرگ Øلاج نوشته شده است Ùˆ شايد بتوان آن را مستندترين سند درباره ÙŠ زندگي ØŒ Ù…Øاكمه واعدام Øلاج دانست.
بخشهاي تاريخ صوÙيه نوشته ÙŠ Ù…Øمدبن Øسين Ù…Øمد؛ ابوعبدالرØمن ازدي مشهور به عبدالرØمن سلمي كه مورخي معتبر است كه چند سال پس از قتل Øلاج به دنيا آمده است Ùˆ خود او در تصو٠چهره اي شناخته شده اي است Ùˆ مي توان او را بزرگترين شناسنده Ùرقه ÙŠ ملاقيه دانست . متون تأليÙÙŠ او غالباً بدون داوري Ùˆ تنها بازگويي زندگي Øلاج است آنطور كه در زمان او معرو٠بوده است.
متن سوم بداية Øال الØلاج Ùˆ نهايته نوشته ÙŠ ابومØمدبن عبدالله؛ معرو٠به ابن باكويه ÙŠ شيرازي است. او كه مصاØب ابوسعيد ابوالخير Ùˆ ابوالقاسم قشيري بود اين كتاب را تقريباً يك قرن پس از اعدام Øلاج نوشته است Ùˆ شخصيت او را به صورتي نيمه اسطوره اي نمايانده است كه به خوبي نشانگر تØول نظرات درباره ÙŠ Øلاج است.
Ùˆ متن چهارم متني است كه در آن Øلاج به كلي به صورت اسطوره اي مقدس درآمده است. نويسنده به درستي شناخته شده نيست اما به اØتمال قوي علي بن انجب الساعي است كه در قرن Ù‡Ùتم Ùˆ نزديك به سيصدوپنجاه سال پس از Øلاج مي زيسته است. نام كتاب اخبارالØلاج است Ùˆ تأثير روزبهان در آن به خوبي پيداست.
۳ـ لويي ماسينيون
طبيعي است كه ماسينيون نه دقت هلموت ريتر، نه تÙكر باز برتلس Ùˆ نه هوش هنري كربن را به كار مي برد Ùˆ از اين نظر مستشرقان هم زمان او از وي بالاتر بودند اما نكته اي كه كار ماسينيون را پرارزش مي كند نمايه بندي موضوعي اوست، ماسينيون به جاي انتخاب نويسنده اي خاص برروي مطلبي خاص تØقيق كرده است مطلبي كه نه امكان تصØÙŠØ ÙƒØ§Ù…Ù„ متون مربوط به آن وجود دارد Ùˆ نه قابل چشم پوشي است .به اين دليل ماسينيون با مطالعه ÙŠ تعداد زيادي از كتب تذكره Ùˆ رسائل عرÙاني Ùˆ دنبال كردن رد ØرÙهاي آنها به چهار متن رسيده است كه هركدام از آنها را بند بند از كتب مختل٠جمع آوري كرده است Ùˆ با نام چهارمتن از زندگي Øلاج تدوين كرده است اين متون عربي هستند Ùˆ تا پيش از همت انتشارات يادآوران به Ùارسي منتشر نشده بودند. ماسينيون با ذكر منابع Ùˆ آوردن روايتهاي مختل٠در يك واقعه دست Ù…Øققان را بازگذاشته است اما…
۴ـ ترجمه و تدوين قاسم ميرآخوري
ترجمه Ùˆ تدوين آقاي ميرآخوري به راستي خالي از اشتباه نيست. ترجمه اي نه چندان دقيق Ùˆ نه چندان يك دست، آن هم از متوني كه بسياري از آنها پيشتر توسط مترجمان قابلي چون بيژن الهي برگردانده شده بود. عدم دقت در پرداخت زباني Ùˆ Øتي در مواردي اشتباه در ترجمه نشانگر كم عنايتي آقاي ميرآخوري در امر ترجمه ÙŠ كتاب است. تدوين كتاب نيز به صورتي است كه خواننده به درستي متوجه بخش بنديها Ùˆ مآخذ نمي شود Ùˆ پاورقي هاي ضعي٠كتاب Ùˆ عدم ترتيب آنها نيز باعث شده اند تا كتاب از Øالت مجموعه اي تØقيقي درآيد Ùˆ در عين Øال نتواند به كارهايي چون آثار جعÙر مدرس صادقي نيز نزديك شود. آثاري كه در آنها دقت Ùˆ صداقت كنار گذاشته مي شوند اما در نهايت به صورت آثاري همه Ùهم Ùˆ مرتب به قصد جذب مخاطب درمي آيند. متأسÙانه كتاب چهار متن… با زباني چندگانه به اين مقصود نيز نزديك نمي شود.
نكته ÙŠ ديگر مقدمه ÙŠ كوتاه كتاب است كه با جبهه گيري سÙت Ùˆ سخت Ùˆ بستن راه تأويل برخواننده مقاصد آقاي ماسينيون را نيز مختل مي كند مقدمه اي كه در آن با ساده سازي Øلاج را به عيسي (ع) تشبيه شده است Ùˆ مخالÙان وي كه بعضاً از عارÙان Ùˆ يا Ùقهاي بزرگ آن دوران بودند به راØتي Øرامي ناميده شده اند؛ اما…
Øلاج: «برخي از مردم به ÙƒÙر من گواهي مي دهند Ùˆ برخي به ولايت من، آنان كه به ÙƒÙر من گواهي مي دهند نزد من Ùˆ خدا گرامي ترند از آناني كه به ولايت من اذعان دارند» (چهارمتن از زندگي Øلاج صص Û±ÛµÛ´Ù€Û±ÛµÛµ).
سيد مهدي يوسÙÙŠ
____________
Do You Yahoo!?
Tired of spam? Yahoo! Mail has the best spam protection around
http://mail.
This is a non-political list.
Change settings via the Web (Yahoo! ID required)
Change settings via email: Switch delivery to Daily Digest | Switch format to Traditional
Visit Your Group | Yahoo! Groups Terms of Use | Unsubscribe
.
__,_._,___
هیچ نظری موجود نیست:
ارسال یک نظر